Do kogo stosuje się przepisy o czasie jazdy i odpoczynku?
Przepisy UE obowiązują pojazdy ciężarowe o masie powyżej 3,5 tony, a od 1 lipca 2026 r. także lżejsze samochody dostawcze w transporcie międzynarodowym.
Przepisy o czasie jazdy i okresach odpoczynku znajdują się w rozporządzeniu (WE) nr 561/2006. Od tamtej pory zmieniano je kilkakrotnie, przede wszystkim w ramach Pakietu mobilności I (rozporządzenie (UE) 2020/1054). Rozporządzenie obowiązuje bezpośrednio w każdym państwie członkowskim: Twój pracodawca, policja i inspekcja muszą wszędzie stosować ten sam tekst.
Jakich pojazdów dotyczą przepisy?
| Pojazd | Od kiedy |
|---|---|
| Przewóz rzeczy pojazdem o dopuszczalnej masie całkowitej (łącznie z przyczepą lub naczepą) powyżej 3,5 tony | Od lat |
| Przewóz rzeczy pojazdem o masie powyżej 2,5 tony w transporcie międzynarodowym lub kabotażu | Od 1 lipca 2026 r. |
| Przewóz osób pojazdem z więcej niż 9 miejscami siedzącymi (łącznie z kierowcą) | Od lat |
Przepisy obowiązują niezależnie od tego, w którym kraju pojazd jest zarejestrowany, o ile jedziesz w obrębie UE lub między UE, Szwajcarią a krajami EOG. W przypadku przejazdów do krajów spoza UE lub przez te kraje (np. Wielka Brytania, Ukraina, Turcja) zazwyczaj obowiązuje umowa AETR, która w większości przewiduje te same zasady.
Uwaga: Jeździsz samochodem dostawczym o masie od 2,5 do 3,5 tony za granicę na cudzy rachunek? Od 1 lipca 2026 r. musisz więc także przestrzegać czasu jazdy i okresów odpoczynku oraz używać tachografu.
Wyjątki
Artykuł 3 rozporządzenia wymienia pojazdy, które nie podlegają tym przepisom, takie jak pojazdy wojska, straży pożarnej i policji, niektóre pojazdy rolnicze oraz pojazdy używane do przewozów niekomercyjnych. Ponadto państwa członkowskie mogą na podstawie artykułu 13 wprowadzać krajowe odstępstwa (na przykład dla krótkich tras w promieniu od siedziby przedsiębiorstwa). Odstępstwa te różnią się w zależności od kraju: zajrzyj do rozdziału Przepisy w poszczególnych krajach.
Nie masz pewności, czy dany wyjątek dotyczy Ciebie? Zakładaj, że przepisy obowiązują, dopóki pracodawca nie wykaże tego na piśmie.
Prawa i obowiązki w skrócie
Twoje obowiązki
- Przestrzegać maksymalnych czasów jazdy oraz korzystać z obowiązkowych przerw i okresów odpoczynku.
- Prawidłowo rejestrować wszystkie czynności za pomocą tachografu.
Twoje prawa
- Pracodawca nie może wypłacać Ci wynagrodzenia za przejechane kilometry ani za ilość przewożonych towarów, jeśli zagraża to bezpieczeństwu ruchu drogowego lub zachęca do naruszania przepisów (artykuł 10).
- Pracodawca musi tak zorganizować pracę, żebyś mógł przestrzegać przepisów, i ponosi współodpowiedzialność za wynikające z tego naruszenia.